çok çok eski zamanlarda (bir kaç binyıl), özellikle dönencelere yakın yeryüzü bölgelerinde oluşan bir soruna çözüm önerisidir bu. malum eskilerde elektronik saat mekanik saat yok. güneş saati var. yeryüzüne dik bir dal mesnetleyip güneşin konumuna göre zamanı belirliyorlar. gündüz güneşin doğduğu andan itibaren dalın gölgesi düşmeye başlıyor, batınca da yok oluyor. geceler meçhul...geceler belirlenemediği için de yaşam zamanı güneşin doğuşuyla başlıyor (saat:0) batana kadar gidiyor(artık kışın 8 saat yazın 14 saat neyse gün yaşanıyor).

zamanı belirleme çabaları sürerken; ekliptik (yörünge düzlemi) ile dünya ekseninin arasındaki kayık durum sebebiyle bilin bakalım neler oluyor. birincisi gece ve gündüz süresi eşit değil yazdan kışa kıştan yaza gündüz süresi bir uzuyor bir kısalıyor.ikincisi ve daha fenası, güneş hep tam doğudan doğup tam batıdan batmıyor, sapma gösteriyor. zamanla şu tam doğudaki sapma nedeniyle güneş beklenenden daha geriden- ya da ileriden doğmaya başlıyor; güneş saati de beklenenden ileriyi ya da geriyi göstermeye başlıyor. yani şimdi güneşin doğduğu anda yerde oluşan gölgeye 0 demişlerdi; zamanla gölege daha öne ya da arkaya düşmeye başladı güneşin doğduğu an "yaklaşık -1" ya da "yaklaşık +1" olmaya başladı. olur mu? olmaz! güneşin doğduğu an bir başlangıç! hep 0'ı göstermeli. bu durum çok açıdan zor zanaat zaten; negatif sayılar yok henüz piyasada bi kere. geçmiş zaman insanları da bu duruma pratik bir çözüm buluyorlar; çeviriveriyorlar güneş saatinin gölge düşen altlığını. saari geri alıyorlar işte- ya da ileri.

günümüzde bizi manyak eden bu uygulama da işte taaa eskilerden kalma bir gelenekten ibaret. kolumuzdaki 24saate göre değil de güneşe göre yaşasaydık daha manalı olurdu. ne yazıkı ki biyolojik saat artık güneşe göre değil akrebe yelkovana göre işliyor. Ha ben; ben baharda havaların bir anda daha geç kararmasından çok mutluyum doğrusu =)

not: tamamen kurmaca. hepsi yalan. güneş saatleri böyle çalışmazdı zaten...